پالپوتومی دندان شیری اطفال یکی از روشهای توصیه شده در دندانپزشکی کودکان است که با عفونت و پوسیدگی دندان و همچنین افتادن زود هنگام دندانهای شیری پوسیده به خوبی مقابله میکند. زیر لایههای سخت دندان، شامل مینا و عاج، دارای یک بافت نرم به نام پالپ هستند که حاوی سلولهای تولیدکننده بافت همبند و عاج، رگهای خونی و شبکه اعصاب است. در صورت آسیب یا عفونت در پالپ، این بافت ملتهب میشود و با فشار روی شبکه اعصاب، احساس درد به وجود میآید. دندانپزشک کودکان با اجرای پالپوتومی، بخش پوسیده یا آسیبدیده پالپ دندان شیری را بدون دست زدن به ریشهها خارج و فضای خالی را با مواد مناسب و پرکننده جایگزین میکند.

پالپوتومی چیست؟
شاید نام پالپوتومی را تاکنون شنیده باشید؛ پالپوتومی یک روش برای نجات دندان با پالپ آلوده است. گاهی به این روش عصب کشی دندان شیری هم می گویند که در حوزه دندانپزشکی اطفال می گنجد. این روش بیشتر برای کودکان و به ویژه برای دندان های شیری به کار می رود. پالپوتومی به معنی برداشتن پوسیدگی دندان و از بین بردن بافت عصبی آلوده است. این کار با بی حسی کامل دندان انجام می شود و به نحوی است که کودک، هیچ دردی ندارد. درمان پالپ در کودکان دارای دو روش اصلی به نام پالپوتومی و پالپکتومی دندان شیری است.
مزایای پالپوتومی اطفال
پالپوتومی یکی از روشهای رایج در درمان دندانهای شیری کودکان است که در موارد پوسیدگیهای شدید یا التهاب عصب دندان به کار میرود. این روش شامل برداشتن بخش تاجی پالپ (عصب) و حفظ بخش ریشهای آن است. برخی از مزایای پالپوتومی در دندانهای اطفال عبارتند از:
حفظ دندان شیری تا زمان افتادن طبیعی
دندانهای شیری نقش مهمی در حفظ فضای مناسب برای دندانهای دائمی دارند. پالپوتومی مانع از افتادن زودهنگام دندان شیری میشود.
کاهش درد و ناراحتی کودک
التهاب و پوسیدگی عمیق میتواند باعث درد شدید شود از همین رو پالپوتومی با از بین بردن قسمت آسیبدیده، درد را کاهش میدهد.
جلوگیری از مشکلات ارتودنسی
افتادن زودهنگام دندان شیری میتواند منجر به جابجایی دندانهای دائمی و مشکلات ارتودنسی شود. پالپوتومی این احتمال را کاهش میدهد.
روشی کمتهاجمی نسبت به پالپکتومی
در مقایسه با پالپکتومی (حذف کامل عصب)، پالپوتومی یک روش کمتر تهاجمی است که موجب حفظ عملکرد طبیعی دندان میشود.
افزایش طول عمر دندان شیری
این روش باعث افزایش ماندگاری دندان شیری تا رویش دندان دائمی جایگزین میشود.
کاهش احتمال نیاز به درمانهای پیچیدهتر
در صورتی که دندان زودتر از موعد کشیده شود، نیاز به فضا نگهدار یا سایر درمانهای ارتودنسی است از همین رو پالپوتومی از این موارد جلوگیری میکند.
بهبود عملکرد جویدن و گفتار کودک
دندانهای شیری نقش مهمی در تکلم صحیح و جویدن غذا دارند. حفظ این دندانها از طریق پالپوتومی به عملکرد طبیعی دهان کمک میکند.
فیلم پالپوتومی اطفال
پالپوتومی دندان شیری
پالپوتومی دندان شیری یک روش درمانی مؤثر برای حفظ دندانهای شیری در کودکانی است که دچار پوسیدگی عمیق یا التهاب پالپ تاجی شدهاند. این درمان با حذف پالپ آسیبدیده و حفظ ریشه، از افتادن زودهنگام دندان جلوگیری کرده و فضای مناسب برای رویش دندانهای دائمی را حفظ میکند.
پالپوتومی به کاهش درد، جلوگیری از عفونت و حفظ عملکرد جویدن و گفتار کودک کمک کرده و از مشکلات ارتودنسی آینده پیشگیری میکند. این روش با بیحسی موضعی انجام شده و معمولاً همراه با مواد محافظتی و ترمیمی برای تقویت ساختار دندان است.
موفقیت این درمان به سلامت ریشههای دندان بستگی دارد و در صورت وجود عفونت گسترده یا تحلیل ریشه، روشهای جایگزین در نظر گرفته میشود. پالپوتومی با کاهش نیاز به درمانهای پیچیدهتر مانند کشیدن دندان و استفاده از فضا نگهدار، به بهبود سلامت دهان و دندان کودک کمک میکند و نقش مهمی در حفظ زیبایی و عملکرد دندانهای شیری تا زمان افتادن طبیعی آنها دارد.
پالپوتومی دندان دائمی
پالپوتومی در دندانهای دائمی زمانی انجام میشود که پالپ ریشه سالم باشد و نشانهای از عفونت گسترده یا تحلیل ریشه وجود نداشته باشد. در غیر این صورت، درمانهای جایگزینی مانند درمان کامل ریشه (عصبکشی) ضروری خواهد بود. این روش به حفظ عملکرد دندان، جلوگیری از نیاز به درمانهای پیچیدهتر و کاهش خطر از دست دادن زودهنگام دندان کمک میکند.
در این روش، ابتدا بخش پوسیده دندان برداشته شده و پالپ تاجی حذف میشود. سپس مواد دارویی مخصوصی روی پالپ باقیمانده قرار میگیرد تا از التهاب جلوگیری کرده و به ترمیم بافت کمک کند. در نهایت، دندان با مواد ترمیمی پر شده و در بسیاری از موارد، برای تقویت ساختار دندان، روکش روی آن قرار میگیرد.
پالپوتومی برای چه کودکانی مناسب است؟
پالپوتومی یک روش درمانی رایج برای حفظ دندانهای شیری کودکان است که در موارد پوسیدگیهای عمیق یا التهاب پالپ دندان انجام میشود. با این حال، این روش برای همه کودکان مناسب نیست و باید شرایط خاصی در نظر گرفته شود. پالپوتومی معمولاً در کودکان زیر شرایط زیر انجام میشود:
- کودکانی که دندان شیری آنها دچار پوسیدگی عمیق شده است.
- کودکانی که دندان شیری آنها هنوز ریشههای سالم و محکمی دارد.
- کودکانی که علائم عفونت گسترده یا آبسه ندارند.
- کودکانی که دندان موردنظر هنوز زمان زیادی تا افتادن طبیعی دارد.
- کودکانی که در طول درمان همکاری میکنند.
- کودکانی که مشکلات سیستمیک و بیماریهای خاص ندارند.
در پالپوتومی دندان چه مشکلاتی درمان می شود؟
پالپوتومی یک روش درمانی است که در شرایط خاصی برای حفظ دندانهای شیری و برخی دندانهای دائمی نابالغ انجام میشود. این روش توسط بهترین دندانپزشک اطفال میتواند مشکلات زیر را برطرف کند:
- زمانی که پوسیدگی به پالپ تاجی دندان رسیده باشد اما ریشه سالم باشد، پالپوتومی میتواند از پیشرفت بیشتر پوسیدگی دندان کودکان جلوگیری کند.
- در مواردی که پالپ تاجی دچار التهاب شده اما ریشه هنوز سالم است، پالپوتومی با حذف بخش تاجی پالپ به کاهش التهاب و درد کمک میکند.
- الپوتومی با از بین بردن عصب تاجی میتواند درد ناشی از پوسیدگی عمیق را تسکین دهد.
- این درمان به حفظ دندانهای شیری تا زمان افتادن طبیعی آنها کمک میکند و مانع مشکلات ارتودنسی آینده میشود.
- با حذف پالپ تاجی آلوده، از گسترش عفونت به سایر بخشهای دهان و دندان جلوگیری میشود.
مراحل پالپوتومی دندان های شیری
در پالپوتومی دندان های شیری ابتدا دندانپزشک برای آرام کردن کودک از بی حسی استفاده می کند و در صورتی که کودک آرام نشود از بیهوشی استفاده خواهد کرد. در مدت انجام پالپوتومی، ابتدا دندانپزشک دندان مورد نظر را از بقیه قسمت های دهان جدا میکند و سپس از ابزاری برای تمیز کردن قسمت پوسیده دندان بهره می گیرد.
دیگر بخش های باقی مانده دندان با استفاده از دارو استرلیزه می شود. سپس دندانپزشک از بتونه برای پر کردن دندان باقی مانده استفاده می کند در مرحله بعد روی دندان با استفاده از یک تاج با اندازه مناسب پوشیده می شود و به دندان اتصال می یابد. در اغلب موارد تاج از نوعی فولاد ضد زنگ خواهد بود.
تفاوت پالپوتومی و پالپکتومی دندان
این دو روش درمانی به منظور حفظ و نگهداری از دندان آسیب دیده به کار می رود و در هر دو روش پالپ دندان آسیب دیده خارج می شود، اما تنها تفاوت پالپوتومی و پالپکتومی دندان شیری در این است که در پالپوتومی دندان تنها پالپ آلوده برداشته و ریشه دندان باقی می ماند، در صورتی که در پالپکتومی دندان تمام پالپ دندان برداشته می شود.
عوارض پالپوتومی
مانند هر روش درمانی دیگری عوارض و خطراتی را به همراه دارد که از مهمترین آنها را عبارتند از:
- برخی بیماران پس از درمان درد یا حساسیت خفیفی را تجربه میکنند که معمولاً با مصرف داروهای مسکن کاهش مییابد.
- اگر پالپ ریشه به درستی حفظ نشود یا باکتریها به داخل کانال نفوذ کنند عفونت ایجاد شود که نیاز به درمان مجدد دارد.
- اگر التهاب پالپ ریشهای گسترش یابد دندان به درمان ریشه (عصبکشی) نیاز پیدا میکند.
- در برخی موارد، ریشه دندان به طور غیرطبیعی تحلیل میرود که همین موضوع منجر به لق شدن و افتادن زودهنگام دندان میشود.
- در برخی بیماران پس از پالپوتومی تغییر رنگ را مشاهده میکنند.
- اگر دندان به درستی ترمیم نشود یا ساختار آن ضعیف باشد، به مرور دچار ترک یا شکستگی خواهد شد.
در نهایت…
پالپوتومی یک روش مؤثر برای حفظ دندانهای شیری در کودکان است که به کاهش درد، جلوگیری از عفونت و حفظ فضای مناسب برای دندانهای دائمی کمک میکند. این درمان در کودکانی که دندان شیری آنها دچار پوسیدگی عمیق شده اما ریشه سالمی دارد، انجام میشود. با پالپوتومی، از افتادن زودهنگام دندان جلوگیری شده و عملکرد جویدن و گفتار کودک حفظ میشود. انتخاب صحیح این روش توسط دندانپزشک، از مشکلات ارتودنسی آینده پیشگیری میکند.